Tại sao chức năng dạ dày kém khiến bạn dễ bị đầy bụng, khó tiêu?

Đầy bụng, khó tiêu, chướng hơi là những rối loạn tiêu hóa phổ biến khiến nhiều người cảm thấy mệt mỏi và giảm chất lượng cuộc sống. Khi chức năng dạ dày suy giảm, quá trình tiêu hóa thức ăn bị trì trệ, dẫn đến tích tụ khí và gây cảm giác căng tức vùng bụng.

Vậy nguyên nhân cụ thể là gì? Khi bị đầy bụng khó tiêu cần xử lý thế nào để cải thiện nhanh chóng? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Mục lục

Chướng bụng, đầy hơi, khó tiêu là gì?

Chướng bụng, đầy hơi, khó tiêu là tình trạng áp lực trong ổ bụng tăng cao do khí tích tụ hoặc do rối loạn hoạt động tiêu hóa. Người bệnh thường có cảm giác:

Bụng căng tức, nặng nề
Buồn nôn hoặc nôn
Ợ hơi, ợ chua
Đau âm ỉ vùng thượng vị
Táo bón hoặc tiêu chảy

Tình trạng này có thể chỉ thoáng qua sau ăn hoặc kéo dài nhiều ngày nếu chức năng dạ dày kém hay tồn tại bệnh lý nền.

Vì sao chức năng dạ dày kém gây đầy bụng khó tiêu?

Dạ dày đóng vai trò nghiền nát thức ăn và tiết axit để tiêu hóa. Khi hoạt động co bóp yếu hoặc lượng axit không đủ, thức ăn sẽ bị tồn đọng lâu hơn bình thường. Điều này tạo điều kiện cho vi khuẩn lên men, sinh khí và gây đầy bụng khó tiêu.

Các nguyên nhân phổ biến bao gồm:

Nguyên nhân tức thời

Ăn uống không khoa học

Ăn quá nhanh, vừa ăn vừa nói chuyện, dùng đồ uống có gas hoặc sử dụng nhiều chất kích thích khiến lượng không khí nuốt vào tăng cao. Điều này làm bụng nhanh chóng căng tức.

Thực phẩm dễ sinh hơi

Đậu, bắp cải, sữa, ngũ cốc nguyên cám… nếu dùng nhiều có thể gây đầy hơi do quá trình lên men trong ruột.

Táo bón kéo dài

Phân tích tụ lâu trong đại tràng khiến khí không thoát ra ngoài được, gây chướng bụng và khó chịu.

Căng thẳng kéo dài

Stress ảnh hưởng trực tiếp đến nhu động ruột và làm rối loạn chức năng dạ dày.

Nguyên nhân bệnh lý lâu dài

Không dung nạp thực phẩm

Không dung nạp lactose
Không dung nạp gluten
Không dung nạp fructose

Các tình trạng này khiến cơ thể không phân giải được một số thành phần trong thức ăn, dẫn đến đầy hơi và khó tiêu sau ăn.

Trào ngược dạ dày thực quản (GERD)

Axit dạ dày trào ngược lên thực quản không chỉ gây ợ chua mà còn làm tăng cảm giác đầy bụng và đau tức vùng ngực.

Hội chứng ruột kích thích (IBS)

Rối loạn này khiến ruột nhạy cảm quá mức, gây chướng bụng, đau quặn và thay đổi thói quen đại tiện.

Vi khuẩn ruột phát triển quá mức

Khi lượng axit dạ dày giảm, vi khuẩn dễ sinh sôi nhiều hơn, gây sinh khí và làm bụng căng chướng kéo dài.

Ngoài ra, một số bệnh lý như viêm loét dạ dày, viêm ruột mạn tính hoặc tác dụng phụ của thuốc giảm đau, kháng sinh… cũng có thể là nguyên nhân tiềm ẩn.

Cách xử lý khi bị đầy bụng khó tiêu

Tùy vào nguyên nhân, việc cải thiện tình trạng đầy bụng khó tiêu có thể thực hiện bằng thay đổi lối sống hoặc can thiệp y tế.

Điều chỉnh chế độ ăn uống

Ăn chậm, nhai kỹ
Chia nhỏ bữa ăn
Hạn chế thực phẩm sinh hơi
Tránh nước uống có gas và rượu bia

Một chế độ ăn hợp lý giúp giảm áp lực lên dạ dày và hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn.

Vận động nhẹ nhàng

Đi bộ 20–30 phút sau bữa ăn giúp kích thích nhu động ruột và hỗ trợ đào thải khí dư thừa.

Yoga hoặc các động tác giãn cơ vùng bụng cũng giúp giảm nhanh cảm giác căng tức.

Massage và chườm ấm

Xoa bụng theo chiều kim đồng hồ trong vài phút giúp kích thích hoạt động tiêu hóa.

Chườm ấm vùng bụng giúp cơ trơn thư giãn, hỗ trợ khí thoát ra ngoài dễ dàng hơn.

Khi nào cần gặp bác sĩ?

Nếu đầy bụng khó tiêu kéo dài trên 5 ngày hoặc đi kèm các dấu hiệu sau, cần thăm khám chuyên khoa tiêu hóa:

Đau bụng dữ dội
Sụt cân không rõ nguyên nhân
Nôn ói liên tục
Đi ngoài ra máu
Sốt cao

Đây có thể là dấu hiệu của bệnh lý nghiêm trọng cần điều trị kịp thời.

Cách phòng ngừa đầy bụng khó tiêu hiệu quả

Để hạn chế tình trạng tái phát, bạn nên:

Duy trì chế độ ăn khoa học
Hạn chế thuốc lá, rượu bia
Quản lý căng thẳng
Tập thể dục đều đặn
Ngủ đủ giấc

Khi chức năng dạ dày được cải thiện, nguy cơ đầy bụng khó tiêu sẽ giảm đáng kể.

Hỗ trợ tăng cường chức năng dạ dày từ thảo dược

Bên cạnh việc điều chỉnh lối sống, nhiều người lựa chọn giải pháp hỗ trợ từ thảo dược nhằm cải thiện chức năng dạ dày, giảm tình trạng chướng bụng và khó tiêu kéo dài.